Volg het spoor naar een tekst die je lezer snapt
Een gratis mailcursus voor communicatieadviseurs en beleidsmedewerkers in de zorg. Vijf dagen, vijf stappen. Je werkt aan een tekst die je deze week toch al moest schrijven.
Gratis. Elke mail heeft een afmeldlink.
Herken je dit?
- Je nota komt voor de vierde keer terug van de meelezers.
- Je begint te typen en na een halfuur staat er één zin.
- Je weet veel van je onderwerp, en alles wil in de tekst.
- Je leidinggevende wil het anders, en niemand kan precies zeggen wat.
Dat ligt zelden aan je schrijfvaardigheid. Het ligt aan de werkvolgorde. Je bedenkt, ordent, schrijft en redigeert door elkaar, en die taken zitten elkaar in de weg. Het gevolg is een tekst die alle kanten op loopt en een revisieronde die te lang duurt.
SPOOR haalt die taken uit elkaar. Je doet ze één voor één, in vaste volgorde.
Vijf stappen die samen SPOOR heten
Dag 1 · Selecteren
Je bepaalt wat erin hoort en wat eruit moet, vanuit de vraag van je lezer.
Dag 2 · Puzzelen
Je legt bij elkaar wat bij elkaar hoort, met AI als eerste filter, in vijf minuten.
Dag 3 · Ordenen
Je bepaalt de volgorde met de IKEA-methode.
Dag 4 · Opschrijven
Je schrijft een eerste versie in 25 minuten, zonder terug te lezen.
Dag 5 · Redigeren
Je schrapt, scherpt en leest hardop, in drie rondes.
Op dag 6 volgt een bonusmail met SPOOR op één vel en antwoorden op de drie vragen die in trainingen steeds terugkomen. Dag 7 sluit af met een observatie over teksten die niet door schrijven beter worden.
Wat het je oplevert
Je weet wat erin moet voordat je typt
De egoïstische-lezertest laat je in drie kleuren zien wat de lezer nodig heeft, wat achtergrond is en wat vooral jou interesseert. Bij een patiëntbrief van vier A4 bleef daardoor driekwart pagina over, met de verhuisdatum en het nieuwe adres bovenaan.
Minder revisierondes
De eerste keer kost SPOOR ongeveer evenveel tijd als je gewone werkwijze. De derde keer ben je sneller klaar. De winst zit niet in het schrijven, maar in het niet opnieuw schrijven.
Een structuur die bij je doel past
Je leert wanneer je de IKEA-methode gebruikt (voor een besluit), wanneer de piramide (om te informeren) en wanneer probleem en oplossing (om te overtuigen). Bij twijfel kies je de piramide.
Geen lege pagina meer
Op dag 4 schrijf je 25 minuten door. Stokt het, dan schrijf je op wat je tegen een collega zou zeggen. Ontbreekt een cijfer, dan zet je XXX neer en ga je door.
AI op de plek waar het helpt
AI doet de ruwbouw: groeperen en een eerste versie. Jij doet de afwerking, want je eigen stem kan geen model overnemen. Je krijgt de prompt voor het puzzelen in de mail.
Kortere teksten
Een tekst van 800 woorden kan er bijna altijd 600 worden. In ronde 2 van het redigeren zie je hoe, en wat je lezer er niet van mist.
Voor wie is dit?
De cursus is geschreven voor communicatieadviseurs en beleidsmedewerkers in zorgorganisaties. Je schrijft beleidsnota’s, adviesnota’s, patiëntbrieven en mails aan de raad van bestuur, en je wilt dat die in één ronde door de meelezers komen.
Werk je bij een gemeente of elders in de publieke sector? Lees gerust mee. De voorbeelden komen uit de zorg, maar de methode werkt voor elke tekst waarmee een lezer iets moet doen of weten.
Voor wie het niet is
Wie een lijst losse schrijftips zoekt, of iemand die de tekst overneemt. SPOOR is een werkvolgorde voor je eigen teksten. Wil je dat een ander schrijft, kijk dan naar de projecten op dag 7.
Wie leert je dit?
Ik ben Marcel Hoogland, communicatieadviseur voor zorgorganisaties en oprichter van IJsbeer Communicatie. Ik werk al tien jaar aan beleidscommunicatie, interne communicatie en patiëntinformatie. Eerder was ik journalist en docent geschiedenis. SPOOR gebruik ik zelf bij elke nota, en ik geef het door in trainingen.
De mails schrijf ik zelf. Antwoord je erop, dan komt dat bij mij binnen, niet bij een systeem.
Zo werkt het
- Je vult je naam en e-mailadres in.
- Je krijgt elke dag een mail, zeven dagen op rij.
- Je werkt per dag aan één stap, met een tekst die je toch al moest schrijven.
- Na dag 7 stopt het, tenzij je je aanmeldt voor de schrijftips.
Veelgestelde vragen
Wat kost het?
Niets. De mailcursus is gratis.
Hoeveel tijd kost het per dag?
Dat verschilt per stap. Puzzelen kost vijf minuten, opschrijven een blok van 25 minuten. Omdat je werkt aan een tekst die je toch al moest schrijven, maak je geen extra werk.
Moet ik een tekst klaar hebben om te beginnen?
Nee, maar het werkt het best met een tekst die deze week op je bureau ligt. Dag 1 begint met de keuze van die tekst.
Is dit alleen voor de zorg?
De voorbeelden komen uit de zorg. Gemeenten en de rest van de publieke sector kunnen de methode net zo gebruiken.
Moet ik AI gebruiken?
Op dag 2 en 4 gebruik je AI als hulpmiddel voor de ruwbouw. Welk model je kiest maakt weinig uit: Claude, ChatGPT en Copilot zijn alle drie goed genoeg. Zet er geen patiëntgegevens in. Wil je liever zonder AI werken, dan kun je het groeperen ook met post-its doen.
Wat als ik een dag mis?
De mails blijven in je inbox staan. Je loopt achter, maar je mist niets.
Wat heb ik aan de downloads?
In de mails staan checklists en sjablonen die je naast je werk kunt leggen, waaronder de IKEA-toolkit voor beleidsnota’s.
Kan mijn team meedoen?
Elk teamlid meldt zich zelf aan. Wil je SPOOR als training voor je hele team, met jullie eigen teksten als materiaal, dan kan dat. Meer daarover lees je op dag 7.
Wat is de haak?
Op dag 7 vertel ik wat ik als communicatieadviseur doe: communicatiepartner, projecten en trainingen. Je hoeft daar niets mee. Wil je alleen de methode, dan heb je die na vijf dagen.
Gratis mailcursus
Kies een tekst en begin
Pak de tekst die je deze week moet schrijven. Meld je aan, en beantwoord in de eerste mail drie vragen voordat je één zin typt.
