AI-slop maakt LinkedIn kapot. Maar jij kunt het fixen

Vorige week scande ik een post over digitale transformatie in de zorg. Perfect gestructureerd, met witregels tussen elke alinea en precies één emoji bij elke bullet. De tekst eindigde met: “Wat is jouw ervaring? Deel in de comments!” Ik klikte weer weg.

De tekst was niet per se slecht geschreven, maar het was niet geschreven. Niet door een mens. Ik las de tekst van een robotje dat enthousiast doet over problemen waar het niks van snapt. Ergens moet iemand die post hebben goedgekeurd en op verzenden hebben gedrukt, denkend: dit helpt mijn bereik.

De schade is al aangericht

AI-slop doet iets met lezers en dat kun je niet terugdraaien met een betere prompt. De AI-teksten vernietigen namelijk het vertrouwen. Zodra je lezer door heeft dat jij teksten laat genereren zonder erna te kijken, ben je klaar. Hij leest de volgende keer niet verder dan de eerste alinea. En de keer daarna slaat hij je post helemaal over.

Dat zie je nu vooral gebeuren op LinkedIn. De feed is een riool van inspiratiequotes en generieke tips: posts die precies doen alsof ze een gesprek starten, maar alleen bereik willen. Alle manieren om het engagement te vergroten en het algoritme te manipuleren worden massaal ingezet. Mensen scrollen niet meer, ze scannen door ruis.

Ik ben zeker niet tegen het gebruik van AI, maar heb wel veel moeite dat we AI gebruiken om het meest menselijke van ons over te nemen: denken.

Waar het misgaat

Je ziet het meteen als iemand tekst heeft gekopieerd uit ChatGPT: het enthousiasme komt nergens vandaan en de structuur mist elke ruwe rand.

Dit soort zinnen kom je vaak tegen:

Dit heeft niemand ooit hardop gezegd of zelf bedacht. Het komt uit een algoritme dat patronen herkent in succesvolle posts en daar een eigen versie van maakt.

En dit werkt niet omdat er geen oordeel achter zit, geen ervaring, geen frustratie over hoe lang het duurt voordat je een EPD echt kunt gebruiken en geen begrip voor waarom verpleegkundigen nog steeds dubbel werk doen.

Het zijn slechts woorden die klinken alsof ze iets betekenen.

Wat AI wél kan

Hier is de paradox:

AI kan je helpen beter te schrijven. Het kan alleen niet voor je denken.

Ik gebruik AI dagelijks. Voor betere structuur en voor het vinden van een creatieve manier om iets te zeggen dat ik al bedacht heb. Maar nooit om te bepalen wat ik vind of waarom dat belangrijk is voor mijn lezer.

Dat werk moet je doen voordat je de prompt intypt.

Een voorbeeld

Je schrijft een nieuwsbrief over medicatieveiligheid voor apothekers. Je zou kunnen prompten: “Schrijf een nieuwsbrief over medicatieveiligheid voor apothekers.”

Ik heb dat in twee taalmodellen gedaan en ik kreeg best goede output. Op het eerste oog dan, want doorlezend merk je dat de inhoud oppervlakkig is en veelgenoemde aspecten aankaart maar nergens specifiek wordt. Precies het probleem dat veel LinkedIn-posts ook hebben. het leest best makkelijk weg, maar uiteindelijk zegt het weinig.

Om teksten te maken die meer zijn dan lekker leesbaar, maar die tot reactie, ander gedrag, desnoods tot ergenis leiden, is het devies:

Eerst denken, dan prompten, dan het menselijk maken

Je weet dat apothekers moe zijn van protocollen die stapelen op protocollen. Je weet dat ze drie keer per dag een melding krijgen over iets wat ze al doen. Je weet dat ze hun werk goed willen doen maar steeds minder tijd hebben om na te denken bij wat ze doen.

Dát is je verhaal, en dan pas vraag je AI om te helpen formuleren.

Het proces dat werkt

Een goed artikel of post schrijven waar AI bij helpt doe je in 4 stappen.

1. Eerst denken
   Wat weet jij dat je lezer niet weet? Wat zie jij dat hij mist? Waarover ben je boos, bezorgd of verrast? Schrijf dat op. Ongestructureerd, rommelig, in steekwoorden.
   Dit is de kern. Als deze eruit kan zonder dat je verhaal kapot gaat, had je niks te vertellen.
2. Dan structuur
   Nu mag AI helpen. Geef je ruwe notities. Vraag: “Hoe zou je dit ordenen?” “Waar zit de spanning?” “Wat is hier eigenlijk de hoofdvraag?”
   AI is goed in patronen herkennen. Het ziet vaak sneller dan jij waar je argument naartoe gaat. Gebruik dat.
3. AI als redacteur
   Laat AI een versie schrijven van wat je bedoelt. Lees het. Ga dan reviseren. AI heeft het meestal niet fout, het weet alleen niet wanneer iets goed genoeg is.
   AI schrijft altijd te glad en te compleet, alsof elk argument meteen af is. Echte teksten hebben barsten en momenten van aarzeling, waarin je niet precies weet hoe je iets moet zeggen en het toch probeert. Zorg dat die erin blijven.
4. Menselijke touch
   Dit is het verschil tussen een tekst die werkt en een tekst die aanvoelt als een bekende. Voeg toe wat AI niet kan geven:
   Je eigen voorbeelden. Denk aan dat moment vorige maand toen een collega iets zei wat bleef hangen. Of aan die vergadering waar niemand durfde te zeggen wat iedereen dacht. Of aan dat cijfer dat je nog niet eerder had gezien, maar dat alles verklaart.

Dit zijn de details die je tekst herkenbaar maken. Die je lezer denken: dit heeft iemand geschreven die het weet.

De test

Als je klaar bent, stel jezelf één vraag:

Zou ik dit ook geschreven hebben zonder AI?

Het gaat er niet om of je dit had kunnen schrijven zonder AI. Het gaat erom of dit is wat je had willen zeggen.

Als het antwoord nee is, begin dan opnieuw. Je hebt dan een tekst gemaakt, maar geen inzichten gedeeld. En je lezer merkt dat. Onbewust voelt hij of jij erbij was toen dit geschreven werd. Of dit écht van jou is, of dat je het hebt laten maken.

Wacht niet te lang met menselijk blijven

Over een of twee jaar is AI nog beter in het genereren van tekst. Die teksten zijn dan nog sneller te maken en nog moeilijker te herkennen. En dat maakt het probleem alleen maar groter.

Als iedereen AI kan gebruiken om perfect gestructureerde teksten te maken, wordt perfectie waardeloos. Dan telt alleen nog wat je hebt bedacht voordat je begon te schrijven.

Denken wordt het laatste schaarste-product.

De schrijvers die blijven, zijn de schrijvers die AI gebruiken om beter over te brengen wat ze weten.

Gebruik AI. Prompt gerust. Maar zodra je het denken uitbesteedt, ben je klaar. Dan heb je niets meer te vertellen.

Samenvatting